شاید عبارت ویندوز موبایل را شنیده باشید، اما آیا تا به‌ حال با خود فکر کرده‌اید ویندوز موبایل چیست؟ در پاسخ به این سوال باید گفت ویندوز موبایل در واقع یک سیستم عامل فشرده ساخت کمپانی ماکروسافت با برنامه‌هایی کاربردی و حیاتی است که روی دستگاه‌های دیجیتال قابل‌حمل نصب می‌شود. در واقع ویندوز موبایل نسخه‌ی بی‌ شاخ‌ و‌ برگ ویندوز کامپیوترهای رومیزی است. گوشی‌های همراه، کامپیوترهای توکار اتومبیل‌ها، کامپیوترها و دستیاران دیجیتال جیبی و قابل‌حمل و هرگونه وسیله دیجیتال چند‌رسانه‌ای و همراه می‌تواند مجهز به سیستم عامل ویندوز موبایل باشد. هرچند عمر این سیستم عامل گوشی به آخر رسیده و ماکروسافت در سال 2017 اعلام کرد به‌ جز بروزرسانی‌های امنیتی، آپدیتِ جدیدی برای نسخه 10 آن نخواهد آمد. اما به‌ هر حال بسیاری از دستگاه‌ها هنوز تحت فرمان این سیستم عامل هستند، بنابراین به‌نظر می‌رسد آشنایی شما با این سیستم عامل امری واجب و درخور است. با ما همراه باشید.

تاریخچه‌ای از ویندوز موبایل

تاریخچه‌ای از ویندوز موبایل

منشأ سیستم عامل گوشی به ویندوز CE در سال 1996 باز می‌گردد. هر چند در سال 2000 ویندوز موبایل به‌ طور مستقل همراه با یک Pocket PC با نام Pocket PC 2000 به بازار عرضه شد. در‌ واقع این سیستم عامل معادل قابل‌حمل ویندوز دسکتاپ بود که در همان سال‌ها چند نسخه دیگر از آن نیز برای مصرف‌کنندگان به بازار عرضه شد. سه سال بعد در سال 2003 عبارت "Windows Mobile 2003" با نام اصلی OZONE به‌ صورت رسمی توسط مایکروسافت به‌ جای نام Pocket PC 2003 اعلام شد. با ورود ویندوز موبایل به دنیای تکنولوژی، دوگانه‌ای با دو قطب اندروید / آی‌ اُ اِس درهم شکست؛ هرچند ویندوز موبایل هیچ‌گاه نتوانست رقیبی برای این دو سیستم عامل محسوب شود. در واقع ظهور اندروید و IOS ویندوز موبایل را به اصطلاح Knock Out کرد به‌ طوری‌ که این سیستم عامل تقریباً از صحنه تکنولوژیک محو شد. کار تا جایی پیش رفت که در فوریه 2010 کمپانی بزرگ مایکروسافت اعلام کرد گزینه‌ای به نام ویندوز فون (Windows Phone) قرار است جایگزین ویندوز موبایل شود. بنا بر این گفته ویندوز موبایل منسوخ شد و راه برای ورود سیستم عامل تازه‌نفسی به نام ویندوز فون هموار شد. در‌ واقع نسخه 6.5.5 ویندوز موبایل آخرین نسخه از این سیستم عامل بود؛ چرا که توسعه آن متوقف و تمرکز مایکروسافت بر روی ویندوز فون قرار گرفت. مایکروسافت در آن سال‌ها ادعا می‌کرد ویندوز فون را با استفاده از مدرن‌ترین صنعت برنامه‌نویسی کرده و البته ماحصل، صحه بر این گفته بود. دوران ویندوز فون عصر طلایی بود که گوشی نوکیا پرچمداری آن را می‌کرد. اگرچه سیمبیان سیستم عاملی شریف برای نوکیا دوستان بود، اما عصر طلایی قواعد را در هم شکست. سودای سکوی قهرمانی ویندوز فون در کنار دو رقیب خود یعنی اندروید و IOS به مدد گوشی نوکیا محقق گشت. سال‌ها گذشت. پس از سال 2010 که به‌ طور رسمی اعلام شد قرار نیست دیگر نسخه‌ای جدید برای ویندوز فون به بازار بیاید، باز هم تا مدت‌ها کاربران آپدیت‌های امنیتی و باگ‌ فیکس‌های این نسخه را دریافت می‌کردند. اما سرانجام در 10 دسامبر 2019 پایان رسمی پشتیبانی از ویندوز نسخه 10 موبایل اعلام شد. این پایانی بر رویای شیرینی بود که خیلی از ما با گوشی‌های تحت ویندوزمان بار دیگر به یاد خواهیم آورد. 

خصوصیات ویندوز موبایل چه بود؟

خصوصیات ویندوز موبایل چه بود؟

حال پس از پاسخ به سؤال ویندوز موبایل چیست، لازم است تعدادی از ویژگی‌های استاندارد این سیستم عامل را برای شما بازگوییم. اکثر نسخه‌های ویندوز موبایل دارای مجموعه‌ای استاندارد از ویژگی‌ها بود. محیط ویندوز موبایل به‌ گونه‌ای طراحی شده بود که قابلیت اجرای چند برنامه را به‌ صورت همزمان داشت. این محیط چیزی شبیه به نسخه دسکتاپی ویندوز 9x یا ویندوز NT بود. برنامه‌های کاربردی این سیستم عامل شامل یک مرورگر اینترنت به‌ صورت پیش‌فرض، یک ویندوز مدیا پلیر که قابلیت پخش رسانه‌های دیجیتال را داشت و یک نسخه مایکروسافت آفیس بود. همچنین دستگاه‌هایی که دارای سیستم عامل ویندوز موبایل بودند، از طریق بلوتوث یا USB امکان اتصال به شبکه جهانی اینترنت را داشتند. اگرچه رابط کاربری در نسخه‌های گوناگون ویندوز موبایل دارای تحول و تغییر بود، اما دارای چند ویژگی کاربردی بود که تمام نسخه‌ها آن را حفظ کردند. مثلاً تمام نسخه‌های ویندوز موبایل دارای یک صفحه اصلی یا اصطلاحاً Today Screen بودند، که تاریخ و ساعت مشخص آن روز، اطلاعات مالک، ایمیل‌ها و وظایف اضافه شده روز را نشان می‌داد. همچنین تسک‌ بار یا نوار وظیفه‌ میزان ولوم صدا، قدرت سیگنال امواج رادیویی و میزان شارژ مانده باتری دستگاه را برای کاربر نمایان می‌ساخت. در آن سال‌ها برنامه‌های کاربردی بودند که کاربر می‌توانست در کنار برنامه‌های پیش‌فرض ویندوز موبایل، آن‌ها را روی دستگاه دیجیتال همراه خود نصب و اجرا کند. این برنامه‌های نرم‌افزاری در سال‌های توسعه ویندوز موبایل از Windows Marketplace for Mobile قابل‌ خریداری بودند. 

اما شاید پس از پاسخ به ویندوز موبایل چیست و چه ویژگی‌هایی داشت، برایتان جالب باشد که گوشی‌هایی که اغلب ویندوز موبایل روی آن‌ها نصب می‌شد، کدام گوشی‌ها بودند و چه ویژگی‌های ظاهری داشتند. کمپانی‌هایی که نسخه سیستم عامل ویندوز موبایل را از مایکروسافت برای دستگاه‌های خود خریدند، عبارت بودند از: 

  • گوشی نوکیا 
  • گوشی اچ‌تی‌سی 
  • گوشی سونی اریکسون 
  • گوشی موتورولا 
  • اچ‌پی 
  • ال‌جی 
  • سامسونگ 
  • ایسر

این دستگاه‌های اولیه دارای ویندوز موبایل غالباً دارای قلم‌هایی بودند که با ضربه زدن روی اسکرین دستورات را وارد می‌کردند. در واقع فن‌آوری ساخت این دستگاه‌ها و بُردهای لمسی مقاومتی آن‌ها به گونه‌ای بود که برای اعمال دستورات نیازمند قلم بودند. کمی پس از آن، دستگاه‌های بعدی از فن‌آوری لمسی - خازنی استفاده کردند که دیگر نیازی به قلم نداشتند. این دستگاه‌ها پلتفرمی به‌وجود آوردند که مملو از تنوع در ساخت بود. تنوع در حدی بود که در این دستگاه‌ها از صفحه‌کلیدهای کشویی مهیج تا دکمه‌های مینیمال ضروری را شاهد بودیم.

سخن آخر

سخن آخر

اگر چه سال‌ها از عرضه اولین گوشی‌ها و دستگاه‌های دیجیتالی که مجهز به ویندوز موبایل بودند می‌گذرد، اما هنوز خاطره محیطی مشابه با ویندوز کامپیوترهایمان را در ذهن داریم. زمانی که مایکروسافت خبر داد که دیگر قرار نیست از نسخه‌های ویندوزی موبایل پشتیبانی کند، به کاربران پیشنهاد کرد تا اگر هنوز کاربر نوکیا لومیا یا مایکروسافت لومیا هستند، زمان آن رسیده که بهتر است گوشی نوکیا خود را با نسخه اندرویدی امتحان کنند. حتی مایکروسافت پیشنهاد کرد که می‌توانید به سراغ گوشی دیگری بروید. این دقیقاً زمانی بود که برای هر کاربری که روزی طرفدار پر و پا قرص ویندوز موبایل (وبسایت ویکی‌پدیا) بود، زمان پایان یک رویای تکنولوژیک و در واقع پایان یک عصر بود. اما آنچه از آن روزگار مانده، پیروزی همپای اندروید و IOS بود که تنها کاربران گوش قادر به درک و سرخوشی از آن خواهند بود.