نسخه های اندروید از انتشار اولیه تا امروز، بارها از نظر ظاهر، مفهوم و عملکرد تغییر کرده‌اند. سیستم عامل گوشی همراه گوگل همیشه عالی نبوده، اما دائما در حال تکامل بوده است. در این مطلب به طور خلاصه، در مورد نکات برجسته نسخه های اندروید از روز ابتدا تا امروز صحبت خواهیم کرد؛ سیستم عاملی که امروزه از نظر تعداد کاربران با اختلاف حرف اول را می‌زند. اپل را که کنار بگذاریم همه بزرگان دنیای موبایل از این سیستم عامل برای گوشی‌هایشان استفاده می‌کنند؛ روی هر گوشی سامسونگ یا هر گوشی شیائومی که دست بگذارید، سیستم عامل اندروید است که عملکرد نرم‌افزاری آن‌ها را به عهده دارد. در ادامه مطلب تاریخچه اندروید را از نسخه ۱.۰ تا ۱۱ مشاهده خواهید کرد.

نسخه های اندروید ۱.۰ تا ۱.۱: روزهای اولیه

نسخه های اندروید ۱.۰ تا ۱.۱: روزهای اولیه

گوگل در سال ۲۰۰۸ با اندروید ۱.۰ اولین عرضه عمومی سیستم عامل گوشی خود را منتشر کرد؛ نسخه‌ای با ظاهر و امکانات بسیار قدیمی که حتی یک اسم زیبا هم نداشت! همه چیز در آن زمان بسیار پایه‌ای بود، اما این سیستم عامل شامل مجموعه‌ای از برنامه‌های اولیه Google مانند Gmail ،Maps ،Calendar و YouTube بود که همه آن‌ها با سیستم عامل ادغام شده بودند.

اندروید نسخه ۱.۵: Cupcake

با عرضه نسخه ۱.۵ در سال ۲۰۰۹، سنت نام‌گذاری نسخه های اندروید به اسم شیرینی‌ها و دسرهای مختلف شروع شد. در نسخه Cupcake اصلاحات متعدد رابط کاربری را ارائه شد؛ از جمله اولین صفحه‌کلید لمسی که در دوره‌ای که گوشی‌ها به سمت حذف صفحه‌ کلید فیزیکی می‌رفتند ضروری به نظر می‌رسید. Cupcake همچنین چارچوبی برای ویجت‌ها ایجاد کرد که به سرعت به یکی از متمایزترین ویژگی‌های اندروید تبدیل شد و تا به امروز در همه نسخه های اندروید شاهد حضورش هستیم.

اندروید نسخه ۱.۶: Donut

اندروید نسخه ۱.۶: Donut

اندروید ۱.۶ به نام Donut، در پاییز ۲۰۰۹ عرضه شد. گوگل با این نسخه حفره‌های مهمی را در هسته اصلی اندروید پر کرد، از جمله توانایی سیستم عامل برای پشتیبانی از اندازه‌های مختلف صفحه‌نمایش و رزولوشن، عاملی که در سال‌های آینده بسیار مهم شد. همچنین از شبکه‌های CDMA مانند Verizon پشتیبانی کرد که نقش مهمی در محبوبیت قریب‌الوقوع اندروید ایفا کرد.

نسخه های اندروید ۲.۰ تا ۲.۱: Eclair

نسخه های اندروید ۲.۰ تا ۲.۱: Eclair

اندروید در ابتدای راه با سرعت بالایی نسخه های جدید را منتشر می‌کرد و Elcair هم از این قاعده پیروی کرد و تنها شش هفته پس از Donut معرفی شد. Eclair اولین نسخه اندرویدی بود که به لطف گوشی هوشمند Motorola Droid و کمپین بازاریابی گسترده Verizon که پیرامون آن فعالیت کرد به طور عمومی شناخته شد. دگرگون‌کننده‌ترین عنصر این نسخه، افزودن ناوبری گام به گام با راهنمای صوتی و اطلاعات مربوط به ترافیک بود، چیزی که قبلا در دنیای تلفن‌های هوشمند دیده نشده بود. در این نسخه همچنین تصاویر پس‌زمینه زنده و قابلیت تبدیل گفتار به متن به این پلتفرم اضافه شد.

اندروید نسخه ۲.۲: Froyo

تنها چهار ماه پس از ورود اندروید ۲.۱، گوگل از اندروید ۲.۲،Froyo رونمایی کرد که عمدتا در زمینه عملکرد لایه‌های زیرین بهبود داشت. Froyo برخی از ویژگی‌های مهم از جمله افزودن داک استاندارد در پایین صفحه اصلی و همچنین دستورات صوتی اضافه شد. Froyo همچنین از Adobe Flash برای مرورگر وب اندروید پشتیبانی کرد؛ گزینه‌ای که هم به دلیل استفاده گسترده از Flash در آن زمان و هم به دلیل موضع سرسختانه اپل در برابر پشتیبانی از آن در سیستم عامل گوشی خود قابل توجه بود.

اندروید نسخه ۲.۳: Gingerbread

بین نسخه های اندروید، اولین تغییر در طراحی رابط کاربردی با انتشار Gingerbread در سال ۲۰۱۰ انجام شد. سبز روشن که مدت‌ها رنگ اصلی اندروید بود و با Gingerbread به بخشی جدایی ناپذیر از ظاهر این سیستم عامل تبدیل شد. هنگامی که اندروید حرکت خود را به سمت طراحی متمایز آغاز کرد، رنگ‌های سیاه و سبز در سراسر رابط کاربری نفوذ کردند.

نسخه های اندروید ۳.۰ تا ۳.۲: Honeycomb

نسخه Honeycomb در سال ۲۰۱۱ معرفی شد و حقیقتا نسخه عجیبی بود که دیگر مشابهش در تاریخچه اندروید تکرار نشد. اندروید ۳.۰ به عنوان نسخه‌ای فقط برای تبلت‌ها به همراه عرضه تبلت موتورولا Xoom معرفی شد و از طریق بروزرسانی‌های بعدی یعنی ۳.۱ و ۳.۲، همچنان سیستم عامل منحصر به فرد تبلت‌ها باقی ماند. این نسخه یک رابط کاربری فوق‌العاده برای اندروید معرفی کرد. این دستگاه دارای طراحی هولوگرافیک فضایی بود که علامت تجاری پلتفرم را با رنگ آبی عوض کرد و بر حداکثر استفاده از فضای صفحه‌نمایش تبلت تاکید داشت. در حالی که مفهوم رابط کاربری مخصوص تبلت چندان دوام نیاورد، بسیاری از ایده‌های Honeycomb زمینه را برای اندرویدی که امروزه می‌شناسیم پایه‌گذاری کرد. این نرم‌افزار اولین دستگاهی بود که از دکمه‌های روی صفحه برای دستورات اصلی ناوبری اندروید استفاده کرد.

اندروید نسخه ۴.۰: Ice Cream Sandwich

به کمک نقشی که Honeycomb ایفا کرد، Ice Cream Sandwich که در سال ۲۰۱۱ منتشر شد، به عنوان قدم اصلی ورود این پلتفرم به طراحی مدرن عمل کرد. این نسخه مفاهیم بصری معرفی شده با Honeycomb را اصلاح کرد و رابط کاربری تبلت‌ها و تلفن‌ها را با یک دید واحد متحد کرد. ICS ظاهر هولوگرافیک Honeycomb را کنار گذاشت، اما استفاده از رنگ آبی را در سراسر سیستم حفظ کرد. عناصر اصلی سیستم مانند دکمه‌های روی صفحه و ظاهری شبیه به کارت در پنل تغییر برنامه حفظ شدند. اندروید ۴.۰ همچنین کشیدن انگشت روی صفحه را به عنوان روشی اساسی برای گردش در سیستم عامل، مثل حذف مواردی مانند اعلان‌ها و برنامه‌های اخیر تبدیل کرد. این تصمیمات، روند داشتن یک چارچوب طراحی استاندارد معروف به Holo را در سراسر سیستم عامل و در انواع اندروید آغاز کرد.

نسخه های اندروید ۴.۱ تا ۴.۳: Jelly Bean

انتشار Jelly Bean در سال‌های ۲۰۱۲ و ۲۰۱۳ در قالب سه نسخه تاثیرگذار اندروید، پایه و اساس تازه ICS را با گام‌های معناداری در تنظیم و ساخت آن ادغام کرد. این نسخه‌ها به سیستم عامل نظم و جلوه زیادی بخشیدند و باعث جذابیت بیشتر اندروید برای کاربران شدند. Jelly Bean اولین تجربه ما از Google Now را به ارمغان آورد. پشتیبانی از چند کاربر نیز برای اولین بار در این نسخه به کار گرفته شد. Jelly Bean یک سیستم بسیار پرطرفدار برای قرار دادن ویجت‌ها در صفحه قفل نیز معرفی کرد؛ سیستم دیگری که مانند بسیاری از ویژگی‌های نسخه های اندروید در طول سال‌های بعد، بی سر و صدا حذف شد.

اندروید نسخه ۴.۴: KitKat

انتشار نسخه KitKat در اواخر سال ۲۰۱۳ پایان دوران طراحی تیره اندروید را به همراه داشت؛ چرا که رنگ تیره نسخه های Gingerbread و Honeycomb سرانجام از سیستم عامل خارج شد و جایش را به پس‌زمینه‌های روشن‌تر داد که پس از آن در همه نسخه های اندروید رنگ پیش‌فرض سفید شد. یک نوار وضعیت شفاف و نمادهای سفید به سیستم عامل اندروید ظاهری مدرن‌تر بخشید. اندروید ۴.۴ اولین نسخه‌ای بود که از دستورات صوتی «OK, Google» پشتیبانی کرد.

نسخه های اندروید ۵.۰ و ۵.۱: Lollipop

نسخه های اندروید ۵.۰ و ۵.۱: Lollipop

گوگل با نسخه های Lollopop عملا سیستم عامل گوشی محبوبش اندروید را در پاییز ۲۰۱۴، دوباره ابداع کرد. Lollipop استاندارد طراحی متریال امروزه را راه‌اندازی کرد که ظاهر کاملا جدیدی را در تمام بخش‌های اندروید، برنامه‌های آن و حتی سایر برنامه‌های گوگل به ارمغان آورد. حالا دیگر مفهوم مبتنی بر کارت که در سراسر اندروید پراکنده شده بود، به یک الگوی طراحی رابط کاربری تبدیل شد که ظاهر همه چیز را از اعلان‌ها، تا لیست برنامه‌های اخیر، تغییر داد.

Lollipop مجموعه‌ای از ویژگی‌های جدید را به اندروید وارد کرد که شامل کنترل صوتی جدید، پشتیبانی از چندین کاربر در تلفن‌ها و حالت اولویت برای مدیریت بهتر اعلانات می‌شد. متاسفانه تغییرات زیاد این نسخه باعث شد که اشکالاتی نگران‌کننده نیز به همراه داشته باشد که بسیاری از آن‌ها حتی با انتشار نسخه ۵.۱ در سال بعد به طور کامل از بین نرفت، اما در نسخه های اندروید بعدی این اشکالات برطرف شدند.

اندروید نسخه ۶.۰: Marshmallow

تغییر اصلی اندروید ۶.۰، قابلیت جستجوی در صفحه به نام Now On Tap بود، قابلیتی که دارای پتانسیل زیادی بود اما به طور کامل مورد استفاده قرار نگرفت. گوگل هرگز این سیستم را کامل نکرد و در نهایت باز هم بی سر و صدا آن را کنار گذاشت. اندروید ۶.۰ مواردی هم معرفی کرد که ماندگار شدند؛ از جمله مجوزهای برنامه، پشتیبانی از اثر انگشت و USB-C که امروزه هم مورد استفاده قرار می‌گیرند.

نسخه های اندروید ۷.۰ و ۷.۱: Nougat

نسخه های اندروید ۷.۰ و ۷.۱: Nougat

اندروید Nougat در سال ۲۰۱۶ معرفی شد و حالت تقسیم صفحه، سیستم جدید سازماندهی اعلان‌ها و ویژگی صرفه‌جویی در داده را اضافه کرد. با این حال، شاید مهم‌ترین پیشرفت در Nougat، راه‌اندازی Google Assistant یا همان دستیار صوتی گوگل بود که از Nougat یکی از مهم‌ترین نسخه های اندروید را ساخت. عرضه اولین گوشی ساخته شده توسط گوگل به نام Pixel، حدود دو ماه پس از عرضه Nougat انجام شد. دستیار Google Assistant همچنان یکی از اجزای مهم اندروید و اکثر محصولات Google تبدیل شده و مسلما مهم‌ترین حرکت این شرکت در تاریخچه اندروید تا به امروز است.

نسخه های اندروید ۸.۰ و ۸.۱: Oreo

اندروید Oreo ویژگی‌های مختلفی را به این پلتفرم افزود؛ از جمله حالت تصویر در تصویر، گزینه به تعویق انداختن و مدیریت بهتر اعلانات که کنترل خوبی بر نحوه هشدار برنامه‌ها ارائه می‌دهد. این نسخه در سال ۲۰۱۷ عرضه شد و شامل برخی از عناصر قابل توجهی بود که هدف گوگل را در هم‌راستا کردن اندروید و Chrome OS و بهبود تجربه استفاده از برنامه‌های اندروید در Chromebookها تقویت کرد. این اولین بار بود که یکی از نسخه های اندروید از پروژه Treble استفاده می‌کرد؛ تلاشی بلند پروازانه برای ایجاد یک پایگاه ماژولار برای کد اندروید با این امید که ارائه به موقع نرم‌افزارها را برای سازندگان دستگاه آسان کند.

اندروید نسخه ۹: Pie

اندروید نسخه ۹: Pie

اندروید ۹ با نام Pie در آگوست ۲۰۱۸ وارد اکوسیستم گوگل شد. مهم‌ترین تغییر این نسخه، سیستم ناوبری آن بود که کلیدهای سنتی سه‌‌گانه که از KitKat در همه نسخه های اندروید حضور داشت را با سیستم جدید و مبتنی بر حرکت جایگزین کرد؛ دکمه Home و یک دکمه کوچک Back که فقط در صورت نیاز ظاهر می‌شد. Pie شامل برخی از ویژگی‌های قابل توجه در زمینه افزایش بهره‌وری مانند سیستم پیشنهاد پاسخ برای اعلان‌ها، یک داشبورد جدید از کنترل‌ها، Digital Wellbeing و سیستم‌های هوشمندتر برای مدیریت قدرت و روشنایی صفحه بود.

اندروید نسخه ۱۰

اندروید ۱۰ اولین نسخه اندروید بود که روند نام‌گذاری معمول را به هم زد به سادگی تنها با یک شماره در سپتامبر سال ۲۰۱۹ معرفی شد. تغییر قابل ملاحظه، یک رابط کاملا بهبود یافته برای ناوبری اندروید بود؛ گوگل این بار به طور کلی دکمه قابل لمس بازگشت را کنار گذاشته و بر رویکرد جدیدی جهت ناوبری سیستم تکیه کرد. سیستم مجوزهای به روز شده که به شما کنترل بیشتری بر دسترسی برنامه‌ها و همچنین سیستم گسترده‌ای برای حفاظت از شناسه‌ها از مزایای امنیتی جدید این نسخه بودند. اندروید ۱۰ تم تاریک سراسری را اضافه کرد و همچنین یک حالت تمرکز جدید که به شما امکان می‌دهد با فعال کردن آن تمام برنامه‌هایی که باعث حواس‌پرتی می‌شوند را محدود کنید.

اندروید نسخه ۱۱

اندروید ۱۱، که در ابتدای سپتامبر ۲۰۲۰ معرفی شد، یکی از مهم‌ترین نسخه های اندروید است. مهم‌ترین تغییرات این نسخه مربوط به حریم خصوصی است؛ این بروزرسانی بر اساس سیستم مجوزهای گسترش‌یافته در اندروید ۱۰ ایجاد شده و به کاربران این امکان را می‌دهد که مجوزهای خاصی را به‌خصوص در مواردی که مربوط به دسترسی به موقعیت مکانی و دوربین و میکروفون می‌شود کنترل کنند. اندروید ۱۱ از ویژگی Bubbles هم بهره‌مند است؛ نوع جدیدی از سیستم چند‌وظیفه‌ای که ابتدا در سال ۲۰۱۹ مورد بحث قرار گرفت. با استفاده از برنامه‌هایی که از این سیستم پشتیبانی می‌کنند، Bubbles به شما امکان می‌دهد مکالمات خود را در پنجره‌های شناور ببینید و با آن‌ها تعامل داشته باشید.